Komponen Kecil, Peranan Besar
Dalam sistem suspensi dan drivetrain sesebuah kenderaan, bearing roda mungkin kelihatan seperti komponen kecil yang tersembunyi di sebalik hub dan cakera brek. Namun hakikatnya, komponen inilah yang memastikan roda berpusing dengan lancar, stabil dan selamat pada setiap kelajuan.
Apabila bearing mula haus atau rosak, simptomnya mungkin bermula secara perlahan tetapi jika diabaikan, ia boleh membawa risiko keselamatan yang lebih serius.
Bunyi Dengung Yang Makin Kuat Ikut Kelajuan
Tanda paling biasa bearing roda bermasalah ialah bunyi “hum”, dengung atau growl yang semakin jelas apabila kelajuan meningkat.
Pada kelajuan sekitar 40 km/j, bunyi mungkin tidak begitu kuat. Namun apabila mencecah 80–110 km/j, bunyi itu akan menjadi lebih ketara, seakan bunyi pesawat kecil atau dengungan berterusan dari bahagian bawah kereta.
Bunyi Berubah Apabila Membelok
Satu lagi cara mengenal pasti masalah bearing ialah melalui perubahan bunyi ketika mengambil selekoh.
Apabila stereng dibelokkan sedikit ke kiri atau kanan, beban kenderaan akan berpindah ke sisi bertentangan. Jika bunyi menjadi lebih kuat ketika membelok ke kanan, kemungkinan besar bearing di sebelah kiri mengalami kehausan dan sebaliknya.
Walaupun kaedah ini bukan 100% tepat, tetapi ia mungkin boleh menjadi salah satu indikator.
Bunyi Geseran atau Grinding
Jika keadaan menjadi lebih serius, bunyi akan berubah daripada dengungan halus kepada bunyi geseran kasar atau grinding.
Ini menandakan komponen dalaman bearing seperti roller atau raceway sudah mula rosak teruk. Pada tahap ini, pemanduan tidak lagi selamat dan pemeriksaan segera diperlukan.
Stereng Bergetar dan Rasa Tidak Stabil
Selain bunyi, simptom fizikal juga boleh dirasai.
Stereng mungkin bergetar pada kelajuan tertentu, atau kereta terasa kurang stabil seolah-olah roda tidak berpusing dengan sempurna. Dalam kes lebih teruk, pemandu boleh merasakan ‘wobble’ atau olengan kecil pada satu sudut kenderaan.
Periksa Free Play
Terdapat satu ujian asas yang sering dilakukan di bengkel untuk mengesan bearing longgar.
Dengan kereta diangkat menggunakan jack (pastikan langkah keselamatan dipatuhi), pegang tayar pada posisi jam 12 dan 6, kemudian tolak dan tarik perlahan.
Jika terdapat pergerakan longgar atau bunyi klik yang jelas, itu tanda kemungkinan bearing sudah haus.
Namun begitu, perlu diingat bahawa free play juga boleh datang daripada ball joint atau komponen suspensi lain jadi pemeriksaan menyeluruh tetap diperlukan.
Hub Terlalu Panas atau Bau Hangit
Bearing yang rosak akan menghasilkan geseran berlebihan. Ini boleh menyebabkan bahagian hub atau tengah rim menjadi lebih panas berbanding roda lain.
Jika selepas perjalanan pendek pun rim terasa terlalu panas atau terhidu bau hangit, itu petanda awal masalah yang tidak wajar diabaikan.
Lampu ABS Menyala Secara Tiba-Tiba
Bagi kenderaan moden yang menggunakan sistem ABS dan ESC, bearing roda sering datang dalam bentuk hub assembly yang mengandungi sensor kelajuan roda.
Apabila bearing mengalami kehausan atau terdapat kelonggaran, bacaan sensor boleh terganggu dan menyebabkan lampu amaran ABS atau traction control menyala di papan pemuka.
Ramai pemilik menyangka ia sekadar isu sensor, sedangkan puncanya mungkin datang daripada bearing itu sendiri.
Bezakan Bunyi Bearing dan Bunyi Tayar
Salah satu kekeliruan paling biasa ialah membezakan bunyi bearing dan bunyi tayar.
Bunyi tayar biasanya berubah mengikut permukaan jalan contohnya dari tar kasar ke konkrit, bunyinya mungkin berbeza.
Sebaliknya, bunyi bearing lebih konsisten dan lebih jelas berubah apabila beban kenderaan bertukar ketika membelok. Jika bunyi kekal walaupun permukaan jalan berubah, kemungkinan besar ia bukan datang daripada tayar.
Risiko Jika Dibiarkan
Bearing yang rosak tidak akan pulih dengan sendiri.
Jika terus dipandu dalam keadaan teruk, ia boleh menyebabkan bearing ‘jam’, merosakkan hub, cakera brek, malah dalam situasi ekstrem boleh menyebabkan roda terkunci.
Walaupun kes sebegini jarang berlaku, risikonya cukup besar untuk tidak dipandang remeh.
Bila Perlu Ke Bengkel?
Jika anda mengalami mana-mana tanda berikut:
Bunyi dengung makin kuat
Bunyi grinding kasar
Stereng bergetar luar biasa
Hub terasa panas melampau
Lampu ABS menyala tanpa sebab jelas
Segera lakukan pemeriksaan di bengkel.
Kos penukaran bearing berbeza mengikut model untuk kebanyakan kereta penumpang biasa, anggaran boleh bermula sekitar beberapa ratus ringgit bagi satu roda, dan lebih tinggi jika melibatkan hub assembly lengkap.
Baca Juga : Balancing vs Alignment, Apa Bezanya ?
++Untuk update mengenai dunia automotif, jangan lupa follow kami di Youtube, Instagram & TikTok.
Bro suka kereta tak? Baca RODA PANAS seeNI
Download
sekarang!
